aphtha

afta – ulceracija na oralnoj slukoži. Javlja se u sklopu aftoznog stomatitisa (Stomatitis aphthosa-RAS). Kao mogući uzroci navode se: nasleđe, alergije, hematološke deficijencije i imunološki poremećaji. Kod manjeg broja bolesnika afte se javljaju u sklopu sistemskog oboljenja, kao što su: Behčetov sindrom, ciklična neutropenija i sl. RAS počinje u detinjstvu ili adolescenciji; lezije se javljaju periodično; afte su okruglog ili ovalnog oblika; ponavljaju se; dno ulceracije je pokriveno fibrinskim, žućkastim naslagama; od okolne neizmenjene sluzokože afte su odvojene crvenim prstenom. Afte se mogu različito klinički manifestovati, razlikujemo: a. confluens – ulkus na sluzokoži usne duplje, nepravilnog oblika, nastao slivanjem dve ili više afti u jednu. a. habitualis – habitualna afta, stalno prisustvo afti u ustima, i dok jedne iščezavaju nove se javljaju; bolesnik nikada nije bez njih; a. herpetiformne – karakterišu milijarne ulcere, koje podsećaju na sekundarne eflorescence herpetičnog stomatitisa; a. major (Periadentis mucosa necrotica recurrens, MARAS) – Ređe se javljaju, veće su i duže traju nego afte minor. Mogu se javiti i na sluzokoži koja orožava. One su veće od jednog centimetra u prečniku, traju više od mesec dana i zarastaju ostavljajući ožiljak; a. minor (Mikulićeve afte, MiRAS) – od ukupnog broja bolesnika sa RAS-om, osamdeset odsto boluje od afti minor. Mogu se javiti kao usamljene ili u vidu aftoznog stomatitisa. One su: 2–4 milimetra u promeru, traju 7–10 dana, ne javljaju se na gingivi, tvrdom nepcu ili dorsumu jezika i zarastaju bez vidljivog ožiljka; a. solitaria – solitarna afta, izolovana afta na sluzokoži usta.